İranlı üst düzey bir askeri yetkili, Trump’ın yeni bir müzakere teklifinden memnun olmadığını söylemesinden saatler sonra, ABD ve İran arasında çatışmaların yeniden başlamasının muhtemel olduğunu belirtti. İran, taslak metni perşembe akşamı arabulucu Pakistan’a teslim etti.
Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail tarafından şubat ayı sonlarında başlatılan savaş, 8 Nisan’dan bu yana askıya alınmıştı. O tarihten bu yana Pakistan’da bir kez başarısız barış görüşmesi gerçekleşmişti. Trump, İran liderliği içindeki büyük anlaşmazlıkları suçlayarak, sunulan tekliften şu an itibarıyla memnun olmadığını ifade etti. Trump, insani temelde ilk seçeneği tercih etmeyeceğini belirterek, gidip onları tamamen yok etmek mi istiyoruz yoksa bir anlaşma yapmayı mı denemek istiyoruz şeklinde konuştu.
ABD ve İran cephesinde karşılıklı suçlamalar devam etti
İran ordusu merkez komutanlığının üst düzey isimlerinden Muhammed Cafer Esedi, cumartesi sabahı yaptığı açıklamada, ABD ve İran arasında yeni bir çatışmanın muhtemel olduğunu dile getirdi. Esedi, kanıtların Washington yönetiminin hiçbir vaade veya anlaşmaya bağlı kalmadığını gösterdiğini ekledi.
İran yargı erki başkanı Gulamhüseyin Muhsini Ejei cuma günü, ülkesinin müzakerelerden asla kaçmadığını ancak barış şartlarının dayatılmasını kabul etmeyeceğini söyledi. Beyaz Saray son İran teklifinin ayrıntılarını vermeyi reddetti. Ancak Axios haber sitesi, ABD elçisi Steve Witkoff’un Tahran’ın nükleer programını yeniden müzakere masasına getiren değişiklikler sunduğunu bildirdi. Bu değişiklikler, görüşmeler sırasında İran’ın bombalanan tesislerden zenginleştirilmiş uranyum taşımaması veya buralardaki faaliyetlerine yeniden başlamaması yönündeki talepleri içeriyor.
Petrol piyasaları Hürmüz Boğazı ablukası ile dalgalandı
İran’ın teklifine dair haberler petrol fiyatlarını kısa süreliğine yüzde beş civarında düşürdü. Ancak Hürmüz Boğazı’nın kapalı kalmaya devam etmesi nedeniyle fiyatlar savaş öncesi seviyelerin yaklaşık yüzde 50 üzerinde seyrediyor. İran savaşın başından beri boğaz üzerindeki hakimiyetini korudu ve dünya ekonomisine yönelik önemli petrol, gaz ve gübre akışını kesti. Amerika Birleşik Devletleri ise İran limanlarına karşı abluka uygulayarak ABD ve İran ticaretini tamamen durma noktasına getirdi.
Tahran’da yaşayan Amir, durumu arafta sıkışıp kalmış gibi hissettiriyor şeklinde tanımladı ve ABD ve İran arasındaki anlaşma teklifi için çok az umudu olduğunu ifade etti. Amir, Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail’in tekrar saldıracağını tahmin ederek, bütün bunların zaman kazanmak için yapıldığını söyledi. Körfez’deki ateşkese rağmen Lübnan’da çatışmalar devam ediyor. İsrail, İran destekli silahlı grup Hizbullah ile ayrı bir ateşkes yapmasına rağmen ölümcül saldırılar düzenledi.
ABD ve İran gerginliği bölgesel silah satışlarını artırdı
Lübnan sağlık bakanlığı, İsrail ordusunun tahliye uyarısı yaptığı Habbush kasabası da dahil olmak üzere güneydeki saldırılarda 13 kişinin hayatını kaybettiğini açıkladı. Bu arada Washington, cuma günü geç saatlerde Orta Doğu’daki müttefiklerine yönelik büyük silah satışlarını onayladığını duyurdu. Bu satışlar, Katar ile 4 milyar dolarlık Patriot füze anlaşmasını ve İsrail’e yönelik yaklaşık 1 milyar dolarlık hassas silah sistemlerini kapsıyor.
Washington’da yasa yapıcılar, Trump’ın savaş için kongre onayı alma süresini ihlal edip etmediği konusunda hukuki bir tartışma yaşadı. Yönetim yetkilileri, ateşkesin 60 günlük süreyi durdurduğunu savundu. Ancak muhalif Demokratlar, ABD ve İran konusundaki bu iddiaya karşı çıktı. Enflasyonun artması, ufukta net bir zaferin olmaması ve ara seçimlerin yaklaşmasıyla birlikte Trump üzerindeki iç baskı büyüyor.
Yaptırımlar İran ekonomisinde derin yaralar açtı
Trump, kongre liderlerine yazdığı mektuplarda 7 Nisan 2026 tarihinden bu yana Amerikan kuvvetleri ile İran arasında hiçbir ateş teatisinin yaşanmadığını ve çatışmaların sona erdiğini belirtti. İran’da ise savaşın ekonomik faturası giderek ağırlaşıyor. Washington, üç İranlı döviz şirketine yeni yaptırımlar uyguladı. Ayrıca ABD, diğer şirketleri İran’ın talep ettiği gibi Hürmüz’den güvenli geçiş için bir geçiş ücreti ödememeleri konusunda uyardı.
ABD ordusu, İran limanlarına yönelik ablukasının 6 milyar dolarlık İran petrol ihracatını durdurduğunu ve savaş öncesinde zaten yüksek olan enflasyonun yüzde 50’yi aştığını söylüyor. Yirmi sekiz yaşındaki İranlı Mahyar, birçok insan için kira ödemenin ve hatta yiyecek almanın zorlaştığını ve bazılarının elinde hiçbir şey kalmadığını dile getirdi. Dini lider Ayetullah Mücteba Hamaney cuma günü, zarar gören işletme sahiplerinin işten çıkarmalardan mümkün olduğunca kaçınması gerektiğini söyledi. Sonuç olarak uzayan abluka ve artan askeri harcamalar sadece günlük verileri etkilemekle kalmıyor, ABD ve İran eksenindeki bu darboğazın bölgedeki büyümeyi kalıcı bir durgunluğa sürüklemesi bekleniyor.
Dört duvar arasına sıkışan, bilgisayarla yaşayan, e-postalar ile boğuşan beyaz yakalıların dünyası.
