İran Dışişleri Bakanlığı, Nisan 2026 tarihinde yürürlüğe giren çok taraflı mutabakatın herhangi bir cephede askeri eylemlerle bozulmasının tüm hatlarda bir ateşkes ihlali teşkil edeceğini duyurdu. Bakanlık, Tahran yönetiminin uluslararası ticari gemicilik faaliyetlerine yönelik devam eden kısıtlamalar ve operasyonlar sebebiyle doğrudan Amerika Birleşik Devletleri’ni sorumlu tutuyor. Resmi makamlar, İsrail ordusunun Lübnan topraklarına yönelik düzenlediği hava ve kara saldırılarını da küresel güvenlik için büyük bir tehdit olarak tanımlıyor.
Tahran yönetimi, 8 Nisan tarihinde resmi olarak imzalanan ve yürürlüğe giren anlaşma çerçevesinde ABD ve İsrail rejiminin İslam Cumhuriyeti’ne karşı yürüttüğü savaşın Lübnan dahil tüm cephelerde durdurulduğunu hatırlattı. Bakanlık, mutabakatın yürürlüğe girdiği andan itibaren ABD ordusunun açık adımlarla ilgili ateşkes ihlali sürecini tetiklediğini savunuyor. Yaşanan her ateşkes ihlali sonrasında ticari gemicilik hatları zarar görüyor. İran hükümeti, özellikle uluslararası sulardaki İran ticari gemilerine yönelik devam eden müdahalelerin söz konusu ihlallerin ana kanıtı olduğunu belirtiyor.
Ateşkes ihlali bölgesel güvenlik mimarisini tehdit ediyor
İran diplomatik kaynakları, İsrail rejiminin Lübnan’ın toprak bütünlüğünü ve ulusal egemenliğini destekleyen anlaşmaları sistematik olarak çiğnediğini aktarıyor. Askeri operasyonlar sebebiyle binlerce Lübnan vatandaşının hayatını kaybetmesi veya yaralanması küresel kamuoyunda yankı buluyor. Yoğun bombardımanlar bölgede iki milyon insanın evlerini terk etmesine yol açarken, sivil altyapı tesislerini ve yerleşim alanlarını tamamen imha etti. Tahran, herhangi bir cephedeki yerel bir askeri tırmanışı topyekun bir ateşkes ihlali olarak değerlendiriyor.
Dışişleri Bakanlığı, Washington yönetiminin krizin ilk günlerinde saldırıları durdurmaya yönelik ilan ettiği diplomatik çabalara rağmen İsrail’e askeri destek vermeyi sürdürdüğünü iddia ediyor. ABD, Lübnan sahasında yaşanan askeri tırmanışın ve ateşkes ihlali vakalarının doğrudan hukuki sorumluluğunu taşıyor. Tahran, Orta Doğu genelinde mevcut istikrarsızlığın yaratacağı tüm siyasi ve askeri sonuçlardan tamamen Washington yönetimini sorumlu tuttuğunu ilan etti. İran, bölgedeki barışın korunması için saldırganlığın son bulmasını talep ediyor.
Diplomatik temaslarda ateşkes ihlali risklerine karşı önlemler ele alındı
İran Dışişleri Bakanı Abbas Araqchi, Lübnan’daki son gelişmeler ve ateşkes ihlali tehlikelerini yönetmek amacıyla uluslararası alanda yoğun bir diplomasi trafiği başlattı. Ortaya çıkan her yeni ateşkes ihlali bölgesel enerji arz güvenliğini tehlikeye atıyor. Araqchi, Orta Doğu ve Avrupa genelindeki ortaklarıyla krizin derinleşmesini önlemek adına kritik telefon görüşmeleri gerçekleştirdi. Görüşmelerde askeri tırmanışın durdurulması ve küresel ticaret yollarının güvenliği öncelikli gündem maddesi oldu.
Araqchi, bölgesel güvenlik mekanizmalarını değerlendirmek üzere Pakistan Dışişleri Bakanı Muhammad Ishaq Dar ve Pakistan Genelkurmay Başkanı Asim Munir ile ayrı ayrı telefon mülakatları gerçekleştirdi. Bakan, pazartesi günü yürüttüğü temaslar kapsamında Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Sheikh Mohammed bin Abdulrahman Al Thani ile Lübnan’daki son agresif saldırıları ele aldı. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile yapılan stratejik görüşmede ise taraflar bölgesel gelişmeleri ve ateşkes ihlali senaryolarını detaylıca masaya yatırdı.
Araqchi, Avrupa kanadında Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot ile pazartesi akşamı ateşkes ihlali krizinin ekonomik yansımalarını görüştü. Ardından Belçika Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Maxime Prévot ile ikili ilişkileri ve Batı Asya’daki diplomatik çözüm yollarını değerlendirdi. Tahran, BM şartı çerçevesindeki meşru müdafaa hakkı kapsamında ulusal çıkarlarını korumak için tüm askeri kapasitesini eksiksiz kullanacağını dünyaya ilan etti.
Dört duvar arasına sıkışan, bilgisayarla yaşayan, e-postalar ile boğuşan beyaz yakalıların dünyası.
